بی اختیاری ادرار در زنان

بی اختیاری ادرار به ناتوانی‌ در کنترل‌ ادرار در هنگامی‌ که‌ احساس‌ ادرار رخ‌ دهد، گویند.

بی اختیاری ادرار

 

بی اختیاری ادرار در زنان ممکن است به‌ تنهایی‌ یا گاهی‌ همراه‌ با بی‌اختیاری‌ ادرار استرس‌ (نداشتن‌ کنترل‌ ادرار به‌ هنگام‌ سرفه‌، زور زدن‌، عطسه‌، و غیره‌) اتفاق‌ بیافتد.

شیوع‌ بی‌اختیاری‌ ادرار با بالارفتن‌ سن‌ افزایش‌ می‌یابد و زنان‌ را بیشتر از مردان‌ گرفتار می‌کند.

علایم‌ شایع‌ بی اختیاری ادرار در زنان

جاری‌ شدن‌ بدون‌ کنترل‌ ادرار تقریباً بلافاصله‌ پس‌ از احساس‌ ادرار، مقدار جاری‌ شدن‌ ادرار ممکن‌ است‌ از چند قطره‌ تا خالی‌ شدن‌ کامل‌ مثانه‌ متغیر باشد.

دلایل بی اختیاری ادرار در زنان

بارداری

در بانوان کف لگن مانع خروج محتویات لگن به بیرون از بدن می شود. هر گاه کف لگن ضعیف شود، نگهداری اعضاء مشکل شده و سبب افتادگی اعضاء مختلف می شود. در خانم های باردار حمل جنین بمدت ۴٠ هفته سبب ضعف عضلات کف لگن می شود. در خانم های باردار هورمونی بنام ریلکسین ترشح می شود که سبب شل شدن عضلات شده و خانم را برای زایمان آماده می کند. حدود ۵٠ درصد خانم های باردار در طول دوران بارداری دارای بی اختیاری ادراری استرسی هستند.

زایمان

در زایمان طبیعی اعصاب کف لگن کشیده شده و پس از زایمان دیگر این اعصاب به خوبی نمی توانند از کف لگن حمایت کنند. هر قدر تعداد زایمان طبیعی بیشتر باشد و هر قدر زایمان مشکل و طولانی تر شود، خطر بی اختیاری ادراری استرسی زیادتر می شود. در خانم هایی که هنگام زایمان دچار پارگی عضلات می شوند، خطر بی اختیاری ادراری استرسی سه برابر افراد عادی می شود.

اضافه وزن بالا

وزن زیاد فشار بیشتری به شکم وارد کرده و این فشار به کف لگن منتقل می شود. در خانم هایی که اضافه وزن دارند، خطر بی اختیاری ادراری استرسی دو برابر خانم های با وزن طبیعی است.

برداشتن رحم

حین خارج کردن جراحی رحم ممکن است کف لگن آسیب ببیند.

سیگار

سیگار کشیدن سبب سرفه مزمن و وارد شدن فشار به کف لگن می شود.

یائسگی

پس از یائسگی میزان هورمون استروژن کاهش پیدا می کند و سبب می شود که فشار عضلات دور مجرای ادرار کاهش پیدا کرده و ادرار نشت نماید. با کاهش استروژن خون خاصیت الاستیسیته مجرای ادرار کاهش می یابد، در نتیجه مجرا نمی تواند منقبض شده و جلوی خروج ادرار را بگیرد. احتمال اینکه خانم های یائسه اضافه وزن داشته باشند و رحم آنها قبلا با جراحی خارج شده باشد، بیشتر است و این دو امر سبب بی اختیاری ادراری استرسی در خانم های یائسه می شوند.

انواع بی اختیاری ادرار

 

بی اختیاری ادرار در زنان

هر مدل نشت و بیرون ریختن ادرار به صورت غیر ارادی بی اختیاری ادرار گفته می شود. که در بین زنان شیوع بیشتری دارد و معمولا به روش های غیر جراحی درمان میشود.

بی اختیاری ادرار استرسی (وابسته به فعالیت)

این نوع بی اختیاری ادرار شایع ترین نوع در بین زنان به خصوص زنان جوان است.

وقتی فشار داخل شکمی در اثر اتفاقاتی زیاد شود به مثانه فشار آمده و پیشابراه (مجرای ادرار) تحمل نگه داشتن ادرار رو ندارد و نا خودآگاه ادرار سرریز میشود.سرفه، عطسه، خنده و فعالیت هایی مثل پرش و پیاده روی طولانی اتفاقاتی هستند که باعث این نوع بی اختیاری میشوند.

بی اختیاری ادرار فوریتی (مثانه بیش فعال)

در خانم های مسن شایع تر است.

خانمی که این بیماری را دارد علاوه بر سرریز شدن ادرار احساس فوریت در ادرار کردن هم دارد. (یعنی حس میکند حتی چند لحظه هم نمی تواند نگه داشتن ادرارش را ندارد.)

علائم بی اختیاری ادرار فوریتی

  •     احساس فوریت در ادرار
  •     شب ادراری
  •     تکرر ادرار

بی اختیاری ادرار مخلوط

وقتی یک خانم هم علایم بی اختیاری ادرار استرسی را داشته باشد هم علایم بی اختیاری فوریتی را.این نوع بی اختیاری بیشتر در زنان مسن دیده میشود.

بی اختیاری ادرار عملکردی و گذرا

در خانم های مسن شایع تر است.عواملی مثل کم شدن تحرک درد عضلات و استخوان های بدن و ضعف بینایی در این مورد نقش دارند.با دارو به راحتی قابل درمان است.

بی اختیاری ادرار خارج پیشابراهی

دفع ادرار از منافذی بجز مجرای ادرار بی اختیاری خارج پیشابراهی گفته میشود.

 

پیشگیری‌ از بی اختیاری ادرار

پیشگیری‌ از بی اختیاری ادرار

یک‌ رژیم‌ غذایی‌ طبیعی‌ و متعادل‌ داشته‌ باشید و به‌ طور منظم‌ ورزش‌ کنید تا قدرت‌ عضلات‌ حفظ‌ و تقویت‌ شود.

زنان‌ می‌توانند پیش‌ از آغاز علایم‌ بی‌اختیاری‌ استرس‌، تمرینات‌ کگل‌ را فرا گیرند و به‌ کار بندند.

هدف‌ از این‌ تمرینات‌، شناسایی‌، کنترل‌ و تقویت‌ عضلات‌ کف‌ لگن‌ است‌. این‌ عضلات‌ توانایی‌ قطع‌ ادرار را پس‌ از جاری‌ شدن‌ آن‌ به‌ فرد می‌دهند. تمرینات‌ زیر (تمرینات‌ کگل‌) باعث‌ تقویت‌ این‌ عضلات‌ می‌شوند و به‌ فرد اجازه‌ می‌دهند که‌ این‌ عضلات‌ را کاملاً تحت‌کنترل‌ داشته‌ باشد و هر وقت‌ که‌ بخواهد شل‌ کند.

برای‌ مشخص‌ کردن‌ این‌ که‌ کدام‌ عضلات‌ درگیر شده‌اند، به‌ هنگام‌ ادرار کردن‌، به‌طور متناوب‌ ادرار را قطع‌ و مجدداً اجازه‌ جاری‌ شدن‌ آن‌ را بدهید.

منقبض‌ کردن‌ و شل‌ کردن‌ این‌ عضلات‌ را به‌ هنگام‌ نشستن‌، ایستادن‌، راه‌ رفتن‌، رانندگی‌، تلویزیون‌ نگاه‌ کردن‌ یا گوش‌ دادن‌ به‌ موسیقی‌ تمرین‌ کنید. تا مدتی‌ ممکن‌ است‌ مقداری‌ احساس‌ درد در ناحیه‌ داشته‌ باشید.

این‌ عضلات‌ را به‌ تدریج‌ منقبض‌ و سپس‌ به‌ آهستگی‌ هرچه‌ تمام‌تر شل‌ کنید. ـ این‌ عضلات‌ را از جلو به‌ عقب‌ (شامل‌ عضله‌ مقعد) تمرین‌ دهید.

این‌ تمرینات‌ را هر روز صبح‌، بعدازظهر و عصر انجام‌ دهید. در ابتدا، در هر دفعه‌ ۵ بار و تدریجاً تا ۳۰-۲۰ بار تمرینات‌ را انجام‌ دهید.

عواقب‌ مورد انتظار

روش‌های‌ مختلفی‌ برای‌ درمان‌ این‌ مشکل‌ وجود دارد که‌ بعضی‌ از آنها هنوز در مرحله‌ آزمایش‌ قرار دارند.

اگر اولین‌ روش‌ درمانی‌ انتخاب‌ شده‌ مؤثر واقع‌ نشد، با پزشک‌ خود درباره‌ روش‌های‌ جایگزین‌ مشورت‌ کنید.

عوارض‌ احتمالی‌

  •     عفونت‌ ادراری‌
  •     مشکلات‌ پوستی‌
  •     گوشه‌گیری‌ اجتماعی‌ به‌ علت‌ نگرانی‌ از شرمساری‌ ناشی‌ از بی‌اختیاری‌ ادرار

درمان بی اختیاری ادرار در زنان

با توجه به شدت بی اختیاری ادرار درمان متفاوت است.

اصول‌ کلی‌ درمان این است که هرگونه‌ علت‌ زمینه‌ ساز باید شناسایی‌ و مورد درمان‌ قرار گیرد.

درمان‌ ممکن‌ است‌ شامل‌ موارد زیر باشد:

  • تمرینات‌ مخصوص‌ مثانه‌
  • داروها
  • جراحی
  • تمرینات‌ تقویت‌ عضلات‌
  • استفاده‌ از وسایل‌ مخصوص‌ برای‌ تخفیف‌ ناراحتی‌
  • رژیم‌ غذایی‌

در صورت‌ اضافه‌ وزن‌، یک‌ رژیم‌ لاغری‌ مناسب‌ بگیرید.

امکان‌ دارد نیاز به‌ تنظیم‌ دریافت‌ مایعات‌ وجود داشته‌ باشد.

موارد خفیف تا متوسط به خصوص در زنان جوان می توان از درمان های ساده تر دارویی شروع کرد که سبب مهار انقباض مثانه و تقویت عملکرد اسفنکتر می شوند.

ورزش عضلات کف لگن (کگل) نیز ضروریست. به طوری که بیمار می تواند روزی ۳۰ دقیقه به طور ارادی عضلات کف لگن خود را منقبض کند. که بعد از ۲ تا ۳ ماه می تواند، اثر بهبودی این ورزش در خود را مشاهده کند.
در موارد ضعف شدید عضلات کف لگن میتوان از فیزیوتراپی جهت بهبود بیشتر این عضلات بهره برد.
روش دیگر تحریک الکتریکی عضلات کف لگن از طریق واژن است. در زنان بعد از یائسگی افزودن استروژن نیز می تواند کمک کننده باشد.

در درمان بی اختیاری ادرار شدید و عدم پاسخ دهی روش های فوق از روش جراحی استفاده می شود. اساس انجام این جراحی قرار دادن مجدد محل اتصال مثانه به مجرا و خود مجرا در مکانی بالاتر است.
روش های جراحی مختلفی وجود دارد که تخصصی بوده و بر اساس تجربه پزشک و نیاز بیمار تعیین می شود.

برای کسب اطلاعات بیشتر و بهره مندی از خدمات با ما تماس بگیرید

ارسال نظر جدید